Elektrik bakım ve onarımı, elektrik sistemlerinin düzgün çalışmasını sağlamak ve potansiyel arızaları önlemek amacıyla yapılan işlemleri kapsar. Bu işlemler genellikle yetkili elektrikçiler veya elektrik bakım ve onarım uzmanları tarafından gerçekleştirilir. İşte yaygın olarak yapılan elektrik bakım ve onarım işlemlerinden bazıları:
2.Ekipman Temizliği: Elektrik panoları, devre kesiciler, anahtarlar ve prizler gibi elektrik ekipmanlarının düzenli olarak temizlenmesi gerekmektedir. Toz, kir veya oksitlenme gibi faktörler, elektrik ekipmanının verimli çalışmasını etkileyebilir. Bu nedenle, temizlik işlemleriyle elektrik ekipmanlarının temiz ve iyi durumda kalması sağlanır.
3.Kablo ve Bağlantı Kontrolleri: Elektrik kabloları ve bağlantı noktaları zamanla gevşeyebilir veya hasar görebilir. Bu, elektrik arızalarının nedeni olabilir ve hatta yangın riskini artırabilir. Bu nedenle, kablo bağlantılarının düzenli olarak kontrol edilmesi, gevşek bağlantıların sıkılaştırılması veya hasarlı kabloların değiştirilmesi gerekebilir.
4.Topraklama Kontrolü: Elektrik sistemlerinde doğru topraklama, güvenli çalışma için hayati öneme sahiptir. Topraklama hatlarının düzenli olarak kontrol edilmesi, topraklama direnci ölçümlerinin yapılması ve gerekli ise iyileştirmelerin yapılması önemlidir. Doğru topraklama, elektrik şoku riskini azaltır ve koruyucu ekipmanların etkinliğini sağlar.
5.Onarım ve Değişim: Elektrik sisteminde hasarlı veya arızalı bileşenler tespit edildiğinde, bunların onarılması veya değiştirilmesi gerekebilir. Örneğin, bozuk bir priz veya anahtarın değiştirilmesi, arızalı bir devre kesicinin onarılması gibi işlemler yapılabilir. Bu tür onarımlar, yetkili elektrikçiler tarafından yapılmalıdır.
Elektrik sistemleri, modern yaşamın ve endüstrinin damarlarıdır. Bu sistemlerin herhangi bir kesinti veya arıza olmadan, güvenli ve verimli bir şekilde çalışması; konutlardan hastanelere, küçük işletmelerden dev sanayi tesislerine kadar her alanda hayati öneme sahiptir. Bu nedenle, Elektrik Bakım ve Onarımı hizmetleri, sadece arızaları gidermekten öte, sistemin ömrünü uzatan, beklenmedik kayıpları önleyen ve yasal uyumluluğu sağlayan proaktif bir yönetim stratejisidir.
Düzenli elektrik bakımı, reaktif (arıza sonrası müdahale) bir süreçten ziyade, proaktif bir risk yönetimi mekanizmasıdır.
Elektrik sistemlerindeki en önemli tehlike, yalıtım bozuklukları, gevşek bağlantılar ve aşırı ısınmalardır. Bu durumlar kısa devrelere, elektrik çarpmalarına ve yangınlara neden olabilir. Periyodik kontroller, bu tip tehlikeleri erken aşamada tespit ederek yangın ve kaza riskini sıfıra indirmeyi hedefler.
Özellikle endüstriyel ve ticari tesislerde, plansız elektrik arızaları üretimin durmasına, veri kaybına ve ciddi finansal kayıplara yol açar.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve ilgili yönetmelikler (Örn: İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği), iş yerlerinde elektrik tesisatının (topraklama, paratoner, iç tesisat vb.) yılda en az bir kez yetkili uzmanlar tarafından kontrol edilmesini zorunlu kılar.
Bakım ve onarım süreçleri, uygulanan stratejiye göre farklılaşır:
Sistemin arızalanmasını bekledikten sonra müdahale etme yöntemidir. Plansız duruş ve yüksek tamirat maliyetleri nedeniyle en az tercih edilen yöntemdir.
Önceden belirlenmiş zaman aralıklarında (günlük, aylık, yıllık) ekipmanların fiziksel kontrol, temizlik ve yağlama işlemlerinin yapılmasıdır. Arızanın çıkmasını beklemez; ancak ekipmanın kalan ömrünü dikkate almadan, takvime dayalı çalıştığı için gereksiz parça değişimine neden olabilir.
Endüstri 4.0’ın getirdiği en gelişmiş yaklaşımdır. Bakımın ne zaman yapılacağını tahmin etmek için ekipmanın gerçek zamanlı durum verilerini kullanır.
Profesyonel elektrik bakım hizmetleri, tüm elektrik altyapısını kapsar:
Elektrik Bakım ve Onarımı, bir binanın veya tesisin gizli kahramanıdır. Gözle görülmeyen, ancak kesintisiz ve güvenli operasyonun temelini oluşturan bu hizmetler, uzman mühendisler ve teknisyenler tarafından, uluslararası standartlara uygun bir titizlikle yürütülmelidir. Bu, sadece bir maliyet kalemi değil, gelecekteki büyük arıza ve kayıplara karşı yapılmış en akılcı yatırımdır.